eea_logo

Έργο συγχρηματοδοτούμενο κατά 50% από πόρους του Χρηματοδοτικού Μηχανισμού Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου περιόδου 2004-2009 και 2009-2014 & κατά 50% από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων

  • Το έργο
  • Φορέας υλοποίησης και εταίροι
  • Δράσεις
  • Νέα

Το έργο


Ο ορεινός χώρος της Λακωνικής πεδιάδας που διατρέχεται από τον ποταμό Ευρώτα κυριαρχείται από τα όρη Πάρνωνας και Ταΰγετος, τα οποία φιλοξενούν δασικά οικοσυστήματα με πολλά είδη να έχουν εδώ τα νοτιότερα όρια εξάπλωσής τους στην Ελλάδα και την Ευρώπη. Η διατήρηση και η αειφορική διαχείριση των οικοσυστημάτων τους, εκτός από τις προφανείς ωφέλειες για τη βιοποικιλότητα, μπορεί να συμβάλει στην προστασία των εδαφικών πόρων και στην αύξηση της ποσότητας και στη βελτίωση της ποιότητας των νερών.

Η επίτευξη της αειφορικής διαχείρισης προϋποθέτει την εφαρμογή ενιαίων αρχών διαχείρισης οι οποίες βασίζονται στην άρτια γνώση των οικολογικών τους γνωρισμάτων. Για τον Πάρνωνα τα θέματα αυτά έχουν ήδη δρομολογηθεί μέσω της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης, του υπό εκπόνηση σχεδίου διαχείρισης και της αναμενόμενης κήρυξης της περιοχής σε Περιοχή Οικοανάπτυξης σύμφωνα με τον Ν. 1650/86. Αντίθετα, στον Ταΰγετο απουσιάζει μια ολοκληρωμένη καταγραφή των οικολογικών του γνωρισμάτων, ενώ κατευθύνσεις για την αειφορική του διαχείριση υπάρχουν μόνο για τα τμήματα για τα οποία έχει εκπονηθεί Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη ή διαχειριστική μελέτη σύμφωνα με τη δασική νομοθεσία. Επιπρόσθετα, τα δασικά οικοσυστήματα και στα δυο όρη δέχθηκαν ήδη ένα σοβαρό πλήγμα από τις δασικές πυρκαγιές του 2007, όταν κάηκαν 113.000 στρέμματα στον Ταΰγετο και 110.000 στρέμματα στον Πάρνωνα.

Για την αντιμετώπιση των άμεσων επιπτώσεων των δασικών πυρκαγιών ξεκίνησε προσπάθεια για την αποκατάσταση των δασικών οικοσυστημάτων με πρώτο βήμα την εξασφάλιση της αποκατάστασης 2.900 στρεμμάτων δάσους μαύρης πεύκης (Pinus nigra) στην περιοχή του Δικτύου ΦΥΣΗ 2000 στον Πάρνωνα μέσω του έργου LIFE+ «Αποκατάσταση των δασών μαύρης πεύκης στον Πάρνωνα (GR2520006) μέσω μίας δομημένης προσέγγισης» που ξεκίνησε το 2009. Ταυτόχρονα στον Ταΰγετο εξελίσσεται από το Δασαρχείο Καλαμάτας η αποκατάσταση μέρους των καμένων εκτάσεων, και μέσω δωρεών που διατέθηκαν για τον σκοπό αυτό.

Περαιτέρω, η Περιφέρεια Πελοποννήσου υπέβαλε το 2008 στον Χρηματοδοτικό Μηχανισμό Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου πρόταση έργου με προϋπολογισμό 2.558.000 €, για την αποκατάσταση πρόσθετων 2.500 στρεμμάτων δασών της μαύρης πεύκης και ελάτης στον Πάρνωνα. Σε σχέση με τον Ταΰγετο, η πρόταση περιλαμβάνει την αποτύπωση των γνωρισμάτων του και τη διατύπωση κατευθύνσεων για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας. Η πρόταση εγκρίθηκε και η υλοποίηση του έργου ξεκίνησε τον Μάιο του 2009, με τη συνεργασία της Γενικής Διεύθυνσης Ανάπτυξης και Προστασίας Δασών και Φυσικού Περιβάλλοντος του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και της Τοπικής Ένωσης Δήμων και Κοινοτήτων Λακωνίας και την επιστημονική στήριξη του ΕΚΒΥ.

 


Δράσεις


Το έργο περιλαμβάνει τέσσερις κύριες δράσεις:
    1. Επανεγκατάσταση της δασικής βλάστησης στο όρος του Πάρνωνα.
    2. Σχεδιασμό και εγκατάσταση προγράμματος παρακολούθησης της αποκατάστασης στον Πάρνωνα.
    3. Ολοκλήρωση της οικολογικής αποτύπωσης του όρους Ταΰγετος και διατύπωση κατευθύνσεων για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας.
    4. Υλοποίηση δράσεων ενημέρωσης και διάχυσης των αποτελεσμάτων, καθώς και διοίκησης του έργου.

Αναλυτικότερα, οι δράσεις του έργου αφορούν:

Η επανεγκατάσταση της δασικής βλάστησης περιλαμβάνει τη συλλογή σπόρων, τις φυτεύσεις και τον εκσυγχρονισμό του εξοπλισμού της Κεντρικής Αποθήκης Σπόρων της Διεύθυνσης Αναδασώσεων της Γενικής Διεύθυνσης Ανάπτυξης και Προστασίας Δασών και Φυσικού Περιβάλλοντος. Οι εκτάσεις που θα αποκατασταθούν στο πλαίσιο του έργου αυτού θα είναι εκτάσεις με κεφαλληνιακή ελάτη και εκτάσεις με ελάτη και μαύρη πεύκη. Η επιλογή των εκτάσεων έγινε ώστε να υπάρχει συμπληρωματικότητα με αυτές που θα αποκατασταθούν στο πλαίσιο του έργου LIFE+. Εκτιμάται ότι με την ολοκλήρωση των δύο έργων θα έχει αποκατασταθεί το μεγαλύτερο μέρος των εκτάσεων με μαύρη πεύκη και κεφαλληνιακή ελάτη που κάηκαν το 2007, στοιχείο ιδιαιτέρως σημαντικό, καθώς οι υπόλοιπες καμένες εκτάσεις καλύπτονταν κυρίως από αείφυλλα πλατύφυλλα και χαλέπιο πεύκη, που έχουν τη δυνατότητα να αναγεννώνται χωρίς την παρέμβαση του ανθρώπου.

Η οικολογική αποτύπωση του όρους Ταΰγετος θα δημιουργήσει μια ενιαία εικόνα των οικολογικών γνωρισμάτων του όρους η οποία θα επιτρέψει τη διατύπωση κατευθύνσεων για τη διατήρησή τους. Κατά την καταγραφή των οικολογικών γνωρισμάτων και τη διατύπωση των κατευθύνσεων διατήρησης θα υπάρξουν διαβουλεύσεις και στενή συνεργασία με τους φορείς που εμπλέκονται στη διαχείριση των πόρων και την άσκηση των χρήσεων γης στην περιοχή.

Το πρόγραμμα παρακολούθησης της αποκατάστασης θα βασισθεί σε ένα δίκτυο μόνιμων επιφανειών που θα εγκατασταθούν στον Πάρνωνα, εντός των εκτάσεων στις οποίες θα γίνουν οι φυτεύσεις. Το σύστημα θα είναι συμβατό με το δίκτυο παρακολούθησης των δασικών οικοσυστημάτων που οργανώνεται από τη Γενική Διεύθυνση Ανάπτυξης και Προστασίας Δασών και Φυσικού Περιβάλλοντος και θα παρέχει στοιχεία για την πορεία αποκατάστασης των εν λόγω εκτάσεων.

Οι δράσεις ενημέρωσης και διάχυσης των αποτελεσμάτων του έργου σχεδιάσθηκαν με βάση τις ειδικές ανάγκες των ομάδων στόχων που προσδιορίσθηκαν για την περιοχή (κάτοικοι και επισκέπτες, υπεύθυνοι Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, υπηρεσίες-ειδικοί επιστήμονες που ασχολούνται με τη διαχείριση των δασών και του φυσικού περιβάλλοντος και ευρύ κοινό). Περιλαμβάνουν την παραγωγή έντυπου υλικού, τη δημιουργία δικτυακού τόπου, τη συμμετοχή σε επιστημονικές συναντήσεις και συναντήσεις - διαβουλεύσεις με την τοπική κοινωνία, καθώς και την προβολή του έργου και των αποτελεσμάτων του μέσω των τοπικών και εθνικών ΜΜΕ.

Νέα


newΕξέλιξη Δράσης 2: Σχεδιασμός και εγκατάσταση προγράμματος παρακολούθησης της αποκατάστασης στον Πάρνωνα | 02/09/2011

Εγκαταστάθηκε το πρόγραμμα παρακολούθησης της αποκατάστασης στο όρος Πάρνωνα. Περιλαμβάνει 12 μόνιμες επιφάνειες παρακολούθησης και έναν μετεωρολογικό σταθμό. Ο σταθμός συνοδεύεται από λογισμικό για την μεταφορά των μετρήσεων μέσω GPRS και Internet. Το λογισμικό εγκαταστάθηκε στο Δασαρχείο Σπάρτης. Μπορεί να εγκατασταθεί σε οποιοδήποτε υπολογιστή έχει σύνδεση με internet. Οι μετρήσεις μπορεί να αποστέλλονται αυτόματα με email σε ένα ή παραπάνω αποδέκτες με ρυθμό που προκαθορίζεται (πχ μια φορά την εβδομάδα, μια φορά την μέρα, κτλ). Το κόστος της GPRS έχει καλυφθεί για 6 χρόνια. Ο σταθμός καταγράφει θερμοκρασία αέρα, ταχύτητα και διεύθυνση ανέμου και ηλιακή ακτινοβολία.

meteostation monitoring plot 1 monitoring plot 2 monitoring plot 3

newΕξέλιξη Δράσης 3: Οικολογική αποτύπωση του όρους Ταΰγετος | 02/09/2011

Ολοκληρώθηκε η οικολογική μελέτη του Όρους Ταΰγετου. Η μελέτη στηρίχτηκε στα αποτελέσματα εργασιών πεδίου και σε υπάρχουσες βιβλιογραφικές πηγές. Η ανάλυση αυτών οδήγησε στη διατύπωση κατευθυντήριων γραμμών για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας του όρους. Η οικολογική μελέτη αναρτήθηκε στο διαδίκτυο και παρουσιάστηκε σε συνάντηση διαβούλευσης στις 29/04/2011 στη Σπάρτη στα γραφεία της ΤΕΔΚ Λακωνίας. Είκοσι τρεις φορείς συμμετείχαν στη συνάντηση περιλαμβάνοντας υπηρεσίες της αποκεντρωμένης διοίκησης, την Περιφέρεια Πελοποννήσου, τοπικές αρχές, συλλόγους, περιβαλλοντικές οργανώσεις και ερευνητές. Οι προτάσεις και παρατηρήσεις θα ενσωματωθούν στην τεχνική έκδοση της μελέτης, που θα εκδοθεί εντός του έτους. Δελτίο Τύπου.

synantisi 1 synantisi 2 synantisi 3

newΕξέλιξη Δράσης 1: Επανεγκατάσταση της δασικής βλάστησης στο όρος του Πάρνωνα | 02/09/2011

Το πρώτο μέρος των εργασιών αποκατάστασης του Όρους Πάρνωνα, αξίας 837,003.47 Euros, ολοκληρώθηκε στις 30/04/2011. Φυτεύτηκαν 173,000 φυτά μαύρης πεύκης και συνολικά αποκαταστάθηκε δασική έκταση 108,2 ha. Αναμένεται να ακολουθήσει το δεύτερο μέρος των εργασιών για την αποκατάσταση έκτασης 141,8 ha.

apokatastasi 1 apokatastasi 2 apokatastasi 3

newΣυνάντηση διαβούλευσης "Κατευθύνσεις διατήρησης της βιοποικιλότητας του Όρους Ταϋγέτου" | 20/04/2011

Η μελέτη "Οικολογική αποτύπωση του Όρους Ταϋγέτου για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας" θα παρουσιασθεί σε συνάντηση διαβούλευσης που διοργανώνει η ΤΕΔΚ Ν. Λακωνίας, ως αρμόδια για τις δράσεις πληροφόρησης και ενημέρωσης του έργου, στις 29 Απριλίου, ημέρα Παρασκευή και ώρα 11:00, στα γραφεία της επί της οδού Δωριέων 11 στη Σπάρτη. Η προς παρουσίαση μελέτη εκπονήθηκε κατ’ ανάθεση του Ελληνικού Κέντρου Βιοτόπων – Υγροτόπων (ΕΚΒΥ) και αποτελεί το προϊόν εργασίας της ομάδας μελέτης του Αναδόχου. Οι ενδιαφερόμενοι φορείς καλούνται να εκφράσουν τις προτάσεις τους και να διατυπώσουν σχόλια (είτε στο πλαίσιο της συνάντησης, είτε αποστέλλοντας email στη διεύθυνση helena@ekby.gr), τα οποία θα ενσωματωθούν από το ΕΚΒΥ στο τελικό κείμενο της μελέτης. Κείμενο διαβούλευσης. Πρόσκληση για τη συνάντηση.


newΕνημέρωση σχετικά με την Πορεία του Έργου | 25/11/2010

Η μελέτη αποκατάστασης των δασών έχει ολοκληρωθεί. Υπάρχει φυτευτικό υλικό έτοιμο για χρήση σε έργα αποκατάστασης. Η πρώτη πρόσκληση υποβολής προσφορών για τα έργα αποκατάστασης έχει δημοσιοποιηθεί και οι προσφορές θα έχουν υποβληθεί μέχρι τις 30 Νοεμβρίου 2010. Ο σχεδιασμός του προγράμματος παρακολούθησης της αποκατάστασης είναι σε εξέλιξη. Οι τεχνικές προδιαγραφές για την αγορά ενός μετεωρολογικού σταθμού ολοκληρώθηκαν. Η οικολογική μελέτη για τον Ταΰγετο προχωρεί. Η σύμβαση για το έργο των εμπειρογνωμόνων για την εκτέλεση της εργασίας πεδίου για τη μελέτη έχει υπογραφεί. Η πρόσκληση υποβολής προσφορών για την παραγωγή του διαφημιστικού υλικού έχει προετοιμαστεί. Ενέργειες δημοσιότητας διεξάγονται με ιδιαίτερη έμφαση στην επικοινωνία με τους ενδιαφερόμενους φορείς.